راهنمای کامل غذای پرنده؛ هر آنچه پیش از خرید و غذا دادن باید بدانید
· مطالعه در ۱۶ دقیقه
دان یا پلت؟ چقدر میوه و سبزی؟ کدام خوراکی‌ها برای پرنده خطرناک‌اند؟ راهنمای کامل تغذیهٔ پرندگان خانگی، از انتخاب غذا تا نگهداری درست آن.
غذا مهم‌ترین تصمیمی است که هر روز برای پرنده‌تان می‌گیرید. پرنده‌ها جثهٔ کوچکی دارند، متابولیسمشان سریع است و ذخیرهٔ انرژی زیادی ندارند؛ برای همین یک اشتباه کوچک در تغذیه که برای انسان یا حتی گربه و سگ اهمیت چندانی ندارد، در بدن یک بادجی یا قناری خیلی زود اثر می‌گذارد. خبر خوب این است که بیشتر مشکلات تغذیه‌ای پرندگان خانگی با دانستن چند اصل ساده قابل پیشگیری‌اند. در این راهنما از پایه شروع می‌کنیم: پرنده در طبیعت چه می‌خورد، چرا رژیم «فقط دان» کافی نیست، پلت چیست و چطور باید غذا را عوض کرد، میوه و سبزی را چقدر و چگونه بدهیم، کدام خوراکی‌ها خطرناک‌اند و غذای پرنده را چطور بخریم و نگه داریم.
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده است. هر پرنده شرایط خودش را دارد و اگر پرنده‌تان بیمار است، وزن کم کرده یا رژیم خاصی دارد، تصمیم نهایی دربارهٔ تغذیه‌اش را با دامپزشک متخصص پرندگان بگیرید.
پرنده در طبیعت چه می‌خورد؟
برای فهم تغذیهٔ درست، بهتر است اول ببینیم اجداد پرندهٔ ما در طبیعت چطور زندگی می‌کنند. بادجی‌های وحشی در علفزارهای خشک استرالیا گروهی پرواز می‌کنند و بیشتر روزشان را صرف پیدا کردن دانهٔ علف‌ها می‌کنند. این دانه‌ها در فصل‌های مختلف فرق دارند؛ گاهی نارس و آبدارند، گاهی رسیده و خشک. کنار دانه، جوانهٔ گیاهان، برگ و گاهی حشرات کوچک هم وارد رژیمشان می‌شود. عروس هلندی هم در طبیعت دانه‌خوار است، ولی میوه، شکوفه و گیاهان مختلف را هم امتحان می‌کند. طوطی‌های بزرگ مثل کاسکو و آمازون در جنگل‌ها زندگی می‌کنند و رژیمشان پر از میوه، مغز، دانه، شکوفه و حتی خاک‌های معدنی است.
از این مقایسه دو نکتهٔ مهم بیرون می‌آید. اول اینکه پرنده در طبیعت هیچ‌وقت فقط یک نوع غذا نمی‌خورد؛ تنوع بخشی از زندگی اوست. دوم اینکه پرنده در طبیعت برای غذا «کار» می‌کند. پرواز می‌کند، جست‌وجو می‌کند، پوست باز می‌کند و انرژی زیادی می‌سوزاند. پرنده‌ای که در قفس زندگی می‌کند، معمولاً انرژی کمتری مصرف می‌کند ولی همچنان به غذاهای چرب و خوشمزه علاقه دارد. همین فاصله بین نیاز واقعی و میل پرنده، ریشهٔ بسیاری از مشکلات تغذیه‌ای است.
چرا رژیم «فقط دان» کافی نیست؟
بیشتر صاحبان پرنده در ایران با دان مخلوط شروع می‌کنند و این کاملاً قابل‌درک است. دان ارزان‌تر است، پرنده آن را می‌شناسد و به راحتی پیدا می‌شود. مشکل از جایی شروع می‌شود که دان تنها غذای پرنده باشد.
دانه‌چینی
پرنده‌ها در انتخاب غذا شبیه بچه‌ها هستند؛ اول سراغ خوشمزه‌ترها می‌روند. در یک مخلوط دان، دانه‌های چرب مثل آفتابگردان، شاهدانه و کلزا معمولاً محبوب‌ترند و پرنده ممکن است بقیهٔ دانه‌ها را کنار بگذارد. نتیجه این می‌شود که حتی اگر مخلوط روی کاغذ متعادل باشد، چیزی که واقعاً وارد بدن پرنده می‌شود متعادل نیست. به این رفتار «دانه‌چینی» می‌گویند و یکی از دلایل اصلی کمبودهای تغذیه‌ای است.
کمبودهای رایج
رژیم مبتنی بر دان معمولاً از نظر چند ماده ضعیف است. ویتامین A یکی از مهم‌ترین آن‌هاست؛ این ویتامین برای سلامت پوست، پوشش داخلی دستگاه تنفس و گوارش و سیستم ایمنی لازم است. کمبود آن در طوطی‌سانان شایع است و می‌تواند زمینه‌ساز عفونت‌ها و مشکلات تنفسی شود. کلسیم هم در بیشتر دانه‌ها کم است، در حالی که پرندهٔ ماده برای تشکیل پوستهٔ تخم به کلسیم فراوان نیاز دارد و کمبودش می‌تواند به گیر کردن تخم و ضعف استخوان منجر شود. برخی اسیدهای آمینه هم در دان به اندازهٔ کافی وجود ندارند.
چاقی و کبد چرب
دانه‌های چرب انرژی زیادی دارند. پرنده‌ای که کم پرواز می‌کند و بیشتر دانهٔ چرب می‌خورد، به‌مرور چاق می‌شود. چاقی در پرندگان، به‌خصوص در بادجی و عروس هلندی و برخی طوطی‌ها، با مشکلاتی مثل کبد چرب، تومورهای چربی و فشار روی مفاصل همراه است. نکتهٔ ناراحت‌کننده این است که این مشکلات معمولاً آرام و بی‌صدا پیش می‌روند و وقتی علائم ظاهر می‌شوند، بیماری پیشرفت کرده است.
با همهٔ این‌ها، دان «بد» نیست. دان باکیفیت، تازه و متناسب با گونهٔ پرنده می‌تواند بخشی از یک رژیم خوب باشد. مشکل در «فقط دان» بودن است، نه در خود دان.
پلت چیست و به چه کار می‌آید؟
پلت غذای کاملی است که از ترکیب مواد مختلف، مثل غلات، حبوبات، دانه‌ها، ویتامین‌ها و مواد معدنی، ساخته و به شکل دانه‌های یکنواخت درمی‌آید. مزیت اصلی پلت این است که همهٔ مواد مغذی در هر دانه وجود دارد. پرنده نمی‌تواند فقط بخش خوشمزه را جدا کند، پس چیزی که می‌خورد به ترکیب طراحی‌شده نزدیک‌تر است.
بسیاری از دامپزشکان پرندگان برای طوطی‌سانان، از جمله بادجی، عروس هلندی، برزیلی و طوطی‌های بزرگ، توصیه می‌کنند بخش قابل‌توجهی از رژیم روزانه از پلت باکیفیت باشد و بقیه را سبزیجات تازه، کمی میوه و مقدار محدودی دانه تشکیل دهد. نسبت دقیق به گونه، سن، فعالیت و شرایط پرنده بستگی دارد. برای قناری و فنچ‌ها هم پلت‌های ریز وجود دارد، ولی این پرندگان معمولاً با مخلوط دان مخصوص خودشان به همراه مکمل‌ها و غذای تخم‌مرغی تغذیه می‌شوند.
پلت خوب چه ویژگی‌هایی دارد؟
- اندازهٔ دانه‌ها با جثه و منقار پرنده متناسب است؛ پلت ریز برای پرندگان کوچک و پلت درشت برای طوطی‌های بزرگ.
- تاریخ تولید و انقضا روی بسته مشخص است و فاصلهٔ زیادی تا انقضا دارد.
- بستهٔ آن سالم، دربسته و بدون بوی کهنگی یا نم است.
- ترکیبات روی بسته نوشته شده و از سازندهٔ قابل‌اعتمادی تهیه شده است.
پلت‌های رنگی و خوش‌بو را بعضی پرنده‌ها راحت‌تر قبول می‌کنند و برای شروع تغییر غذا مفیدند. پلت‌های طبیعی و بدون رنگ هم انتخاب خوبی‌اند. مهم این است که پرنده آن را بخورد و رژیمش در مجموع متعادل باشد.
تغییر غذا؛ آرام و با حوصله
اشتباهی که گاهی صاحبان پرنده با نیت خیر انجام می‌دهند، عوض کردن ناگهانی غذاست. پرنده‌ای که سال‌ها دان خورده، ممکن است پلت را اصلاً غذا تشخیص ندهد. اگر دان را یک‌باره حذف کنیم، پرنده ممکن است روزها گرسنه بماند. پرندگان کوچک تحمل گرسنگی طولانی را ندارند و این کار می‌تواند خطرناک باشد.
یک روش تدریجی
- در هفتهٔ اول، مقدار کمی پلت را در ظرف جداگانه کنار غذای همیشگی بگذارید. هدف فقط آشنایی است.
- اگر پرنده کنجکاوی نشان نداد، کمی پلت را با دان مخلوط کنید یا آن را خرد کرده روی غذای نرم مثل سبزی رنده‌شده بپاشید.
- طی چند هفته، به‌آرامی سهم دان را کم و سهم پلت را بیشتر کنید.
- خوردن پلت را جلوی پرنده نمایش دهید. پرنده‌ها از صاحب و هم‌قفس‌هایشان تقلید می‌کنند.
علائمی که باید مراقبشان باشید
در دورهٔ تغییر غذا، فضولات و وزن پرنده بهترین راهنمای شما هستند. یک ترازوی آشپزخانه که با گرم دقیق وزن کند، ابزار بسیار ارزشمندی برای هر صاحب پرنده است. پرنده را هر روز یا یک روز در میان در ساعت ثابتی وزن کنید. اگر وزن به‌طور محسوس کم شد، پرنده پف کرده و بی‌حال شد یا فضولاتش کم و تیره شد، غذای قبلی را برگردانید و با دامپزشک مشورت کنید. هدف سالم‌تر کردن رژیم است، نه گرسنه نگه داشتن پرنده.
میوه و سبزی؛ رنگ و تنوع در ظرف غذا
سبزیجات تازه یکی از بهترین افزودنی‌ها به رژیم بیشتر پرندگان خانگی‌اند. آب، فیبر، ویتامین‌ها و ترکیبات گیاهی مختلفی دارند و از نظر رفتاری هم برای پرنده سرگرم‌کننده‌اند. سبزی‌های برگ تیره و سبزیجات رنگی مثل هویج، کدو حلوایی و فلفل دلمه‌ای منبع خوبی از پیش‌سازهای ویتامین A هستند.
سبزیجات مناسب
- کلم بروکلی، کلم پیچ، کاهوی برگ تیره و اسفناج به مقدار کم
- هویج رنده‌شده یا تکه‌ای
- فلفل دلمه‌ای رنگی
- کدو حلوایی و کدو سبز
- نخود فرنگی و لوبیا سبز تازه
- جعفری و گشنیز به مقدار متعادل
اسفناج به خاطر اگزالات، اگر به مقدار خیلی زیاد و دائمی داده شود، می‌تواند جذب کلسیم را کم کند؛ پس بهتر است یکی از سبزی‌ها باشد، نه تنها سبزی.
میوه‌ها
میوه‌ها برای پرنده خوشمزه‌اند و انرژی و ویتامین دارند، ولی قند بالایی هم دارند. بهتر است میوه بخش کوچک‌تری از رژیم باشد و بیشتر نقش تشویقی و سرگرمی داشته باشد. سیب، گلابی، انگور، توت‌ها، انار، پرتقال، موز و هندوانه از میوه‌هایی هستند که معمولاً به پرندگان داده می‌شوند. هستهٔ سیب، گلابی، گیلاس، آلبالو، هلو، زردآلو و آلو را حتماً جدا کنید، چون ترکیباتی دارند که می‌تواند در بدن به سیانید تبدیل شود.
آماده‌سازی و بهداشت
- میوه و سبزی را کامل بشویید تا باقیماندهٔ سموم و آلودگی‌ها کم شود.
- غذای تازه را در ظرف جدا بدهید و بعد از چند ساعت، به‌خصوص در هوای گرم، جمع کنید تا خراب نشود.
- از غذاهای پخته با نمک، روغن و ادویه پرهیز کنید.
- یک‌باره چند غذای جدید ندهید؛ اگر پرنده واکنش نامناسبی نشان داد، بدانید کدام غذا عامل آن بوده است.
پرنده‌ها گاهی غذای جدید را اول نمی‌پذیرند. صبور باشید و همان سبزی را بارها و به شکل‌های مختلف، مثل رنده‌شده، تکه‌ای، آویزان از میلهٔ قفس یا لای برگ کاهو، امتحان کنید.
خوراکی‌های خطرناک برای پرنده
این بخش شاید مهم‌ترین قسمت این راهنما باشد. برخی خوراکی‌ها که در هر خانه‌ای پیدا می‌شوند، برای پرنده سمی‌اند و حتی مقدار کم آن‌ها می‌تواند خطرناک باشد.
آووکادو
آووکادو برای بسیاری از پرندگان سمی است. ترکیبی به نام پرسین در برگ، پوست، هسته و گوشت آن وجود دارد که می‌تواند به قلب و دستگاه تنفس پرنده آسیب بزند. هیچ بخشی از آووکادو را به پرنده ندهید.
شکلات، قهوه و چای
شکلات حاوی تئوبرومین و کافئین است. این مواد روی قلب و سیستم عصبی پرنده اثر می‌گذارند و می‌توانند باعث بی‌قراری، لرزش، ضربان نامنظم و در موارد شدید مرگ شوند. قهوه، چای، نوشابه‌های کافئین‌دار و انرژی‌زاها هم به همین دلیل ممنوع‌اند.
الکل
بدن پرنده بسیار کوچک است و الکل حتی به مقدار کم می‌تواند به کبد و سیستم عصبی آسیب بزند.
نمک، چربی و غذاهای فرآوری‌شده
چیپس، پفک، بیسکویت شور، آجیل نمکی و غذاهای پرچرب و آماده برای پرنده مناسب نیستند. نمک زیاد تعادل آب و املاح بدن پرنده را به هم می‌زند. آجیل را اگر می‌دهید، فقط از نوع خام و بی‌نمک و به مقدار کم بدهید.
پیاز و سیر
پیاز و سیر، چه خام و چه پخته، ترکیباتی دارند که می‌توانند به گلبول‌های قرمز آسیب بزنند.
شیرین‌کننده‌های مصنوعی
زایلیتول که در برخی آدامس‌ها و خوراکی‌های بدون قند وجود دارد، برای بسیاری از حیوانات خانگی خطرناک است. بهتر است پرنده هیچ‌وقت به این خوراکی‌ها دسترسی نداشته باشد.
غذای کپک‌زده
دان یا غذای مرطوب و کپک‌زده می‌تواند حاوی سموم قارچی باشد. این سموم به کبد آسیب می‌زنند و ممکن است در ظاهر غذا دیده نشوند. اگر غذایی بوی نا یا ترشیدگی می‌دهد، آن را دور بریزید.
خطری که غذا نیست: بخار ظروف نچسب
این مورد خوراکی نیست ولی آن‌قدر مهم است که باید اینجا گفته شود. وقتی ظروف نچسب تفلونی بیش از حد داغ می‌شوند، مثلاً تابه‌ای که خالی روی شعله مانده، گازهایی آزاد می‌شود که برای پرندگان می‌تواند در مدت کوتاهی کشنده باشد. دستگاه تنفس پرنده بسیار حساس است. قفس را دور از آشپزخانه نگه دارید و هنگام آشپزی تهویهٔ خوبی داشته باشید. اسپری‌های خوشبوکننده، شمع‌های معطر و دود سیگار هم برای پرنده مضرند.
اگر فکر می‌کنید پرنده‌تان چیز خطرناکی خورده یا در معرض بخار سمی بوده، منتظر علائم نمانید. پرنده را به هوای تازه ببرید و فوراً با دامپزشک پرندگان تماس بگیرید.
کلسیم، مواد معدنی و گریت
استخوان کلسیم و پوستهٔ صدف
کاتل‌بون یا استخوان کلسیم، که در واقع اسکلت داخلی نوعی نرم‌تن دریایی است، منبع خوب و در دسترسی از کلسیم برای پرندگان کوچک و متوسط است. پرنده هر وقت نیاز داشته باشد آن را می‌جود و هم‌زمان منقارش ساییده می‌شود. پوستهٔ خردشدهٔ صدف هم منبع دیگری از کلسیم است. پرندهٔ مادهٔ در حال تخم‌گذاری به کلسیم بیشتری نیاز دارد و دسترسی دائمی به منبع کلسیم برایش مهم است.
بلوک‌های معدنی
بلوک‌های معدنی ترکیبی از مواد معدنی‌اند که به میلهٔ قفس آویزان می‌شوند. این بلوک‌ها هم منبع املاح‌اند و هم پرنده را سرگرم می‌کنند. اگر بلوک خیس یا آلوده شد، عوضش کنید.
گریت؛ لازم است یا نه؟
گریت، یا شن ریز، موضوعی است که دربارهٔ آن نظرهای مختلفی وجود دارد. طوطی‌سانان مثل بادجی و عروس هلندی پوست دانه را قبل از خوردن جدا می‌کنند و به‌طور معمول به گریت نامحلول نیاز ندارند. مصرف زیاد گریت در این پرندگان حتی می‌تواند مشکل‌ساز باشد. فنچ‌ها و قناری‌ها و برخی پرندگان دیگر ممکن است مقدار کمی از آن استفاده کنند. اگر دربارهٔ گریت تردید دارید، با دامپزشک مشورت کنید و آن را بدون محدودیت در اختیار پرنده قرار ندهید.
ویتامین‌ها و مکمل‌ها؛ کمتر گاهی بیشتر است
مکمل‌ها در شرایط خاص، مثل دورهٔ پرریزی، تخم‌گذاری، دورهٔ بعد از بیماری یا رژیم‌هایی که فقط بر پایهٔ دان‌اند، ممکن است مفید باشند. ولی زیاده‌روی در ویتامین‌ها هم بی‌خطر نیست. برخی ویتامین‌ها مثل A و D در بدن ذخیره می‌شوند و مصرف بیش از حدشان می‌تواند مسمومیت ایجاد کند. اگر پرنده‌تان بخش زیادی از غذایش را از پلت باکیفیت می‌گیرد، احتمالاً به مکمل اضافه نیاز ندارد.
قطره‌های ویتامین که به آب اضافه می‌شوند دو مشکل دارند. اول اینکه معلوم نیست پرنده چقدر از آن را می‌خورد، چون مصرف آب هر روز فرق می‌کند. دوم اینکه آب ویتامین‌دار محیط خوبی برای رشد باکتری است. اگر از این قطره‌ها استفاده می‌کنید، طبق دستور روی بسته باشد و آب را حداقل روزی یک بار عوض کنید.
آب؛ ساده ولی حیاتی
آب تمیز و تازه باید همیشه در دسترس پرنده باشد. ظرف آب را هر روز بشویید، نه فقط پر کنید. لایهٔ لزجی که روی دیوارهٔ ظرف‌ها جمع می‌شود، محل رشد میکروب‌هاست. آبخوری‌های قطره‌ای آب را از آلودگی پوسته و فضولات دور نگه می‌دارند، ولی مطمئن شوید پرنده یاد گرفته از آن آب بخورد. یک راه ساده این است که مدتی هر دو نوع آبخوری را در قفس بگذارید.
غذای مخصوص هر گروه از پرندگان
نیاز غذایی همهٔ پرنده‌ها یکی نیست. در میلو پاروت پرنده‌ها را بر اساس جثه و نوع تغذیه در چهار گروه دسته‌بندی کرده‌ایم: کوچک‌جثه، متوسط‌جثه، بزرگ‌جثه و حشره‌خوارها.
پرندگان کوچک‌جثه
بادجی، قناری و فنچ‌ها در این گروه‌اند. برای بادجی، پلت ریز یا مخلوط دان ریز همراه با سبزی تازه پایهٔ خوبی است. قناری و فنچ معمولاً با مخلوط دان مخصوص خودشان تغذیه می‌شوند. قناری در فصل پرورش و پرریزی از غذای تخم‌مرغی پرپروتئین استفاده زیادی می‌برد. خوشهٔ ارزن برای این پرندگان خوراکی محبوبی است، ولی به خاطر انرژی بالا بهتر است تشویقی باشد نه غذای اصلی.
پرندگان متوسط‌جثه
عروس هلندی و مرغ عشق برزیلی در این گروه قرار می‌گیرند. عروس هلندی به چاقی و کبد چرب حساس است و بهتر است سهم دانه‌های چرب در رژیمش محدود باشد. پلت متوسط، سبزیجات و مقدار کنترل‌شده‌ای دان رژیم مناسبی برای این گروه است. برزیلی‌ها پرانرژی‌اند و از غذاهای متنوع و اسباب‌بازی‌های جست‌وجوی غذا لذت می‌برند.
پرندگان بزرگ‌جثه
طوطی‌های بزرگ مثل کاسکو، آمازون و ماکائو به پلت درشت و رژیم بسیار متنوع نیاز دارند. کاسکو به کمبود کلسیم حساس است و تأمین کلسیم و نور مناسب برایش اهمیت ویژه‌ای دارد. مغزها مثل گردو و بادام را می‌توان به‌عنوان تشویقی و سرگرمی داد، ولی به خاطر چربی بالا مقدارشان باید کنترل شود. این پرندگان باهوش‌اند و اسباب‌بازی‌هایی که برای رسیدن به غذا باید کار کنند، هم ذهنشان را مشغول می‌کند و هم سرعت غذا خوردنشان را کم می‌کند.
پرندگان حشره‌خوار
پرندگانی مثل مینا و بلبل در این گروه‌اند. رژیم آن‌ها با طوطی‌ها و دانه‌خوارها کاملاً فرق دارد و ترکیبی از غذای نرم مخصوص حشره‌خوار، میوه و حشرات است. کرم میلورم و سایر حشرات برای این پرندگان منبع پروتئین‌اند، ولی چربی بالایی دارند و نسبت کلسیم به فسفر در آن‌ها مناسب نیست. به همین دلیل معمولاً حشرات را قبل از دادن با پودر کلسیم آغشته می‌کنند. نکتهٔ بسیار مهم دربارهٔ مینا این است که این پرنده به بیماری ذخیرهٔ آهن حساس است. غذای مینا باید آهن پایینی داشته باشد و نباید از غذاهای پرآهن یا مکمل‌های آهن‌دار استفاده شود. پیش از تغییر رژیم یک پرندهٔ حشره‌خوار، حتماً با دامپزشک مشورت کنید.
چقدر غذا بدهیم؟
پاسخ دقیق به این سؤال به گونه، سن، اندازه، فعالیت و فصل بستگی دارد. به جای یک عدد ثابت، بهتر است چند اصل را رعایت کنید:
- ظرف غذا را هر روز خالی و تمیز کنید و غذای تازه بریزید. پوستهٔ دانه‌ها گاهی روی دانه‌های سالم را می‌پوشاند و ظرف پر به نظر می‌رسد، در حالی که دانهٔ خوردنی باقی نمانده است.
- وزن پرنده را منظم بسنجید. ثابت بودن وزن در بلندمدت نشانهٔ خوبی است.
- اگر غذای تازه زیادی دست‌نخورده باقی می‌ماند، مقدار را کمتر کنید تا دور ریخته نشود.
- غذای اصلی را در دو وعدهٔ صبح و عصر بدهید؛ این کار به الگوی طبیعی غذا خوردن پرنده نزدیک‌تر است.
تشویقی‌ها؛ ابزار آموزش، نه غذای اصلی
کراکرهای عسلی، استیک‌های میوه و خوشهٔ ارزن برای پرنده‌ها بسیار جذاب‌اند. همین جذابیت آن‌ها را به ابزار خوبی برای آموزش و اهلی کردن تبدیل می‌کند. وقتی پرنده روی دستتان می‌نشیند یا به صدایتان پاسخ می‌دهد، یک تکهٔ کوچک تشویقی او را ترغیب می‌کند. ولی اگر تشویقی همیشه در قفس آویزان باشد، دیگر ارزش تشویقی ندارد و فقط کالری اضافه است. تشویقی را کم، هدفمند و در زمان آموزش بدهید.
نشانه‌هایی که نشان می‌دهد رژیم پرنده مشکل دارد
پرنده‌ها به‌طور غریزی ضعف خود را پنهان می‌کنند، چون در طبیعت پرندهٔ ضعیف طعمهٔ شکارچیان می‌شود. به همین دلیل نشانه‌های بیماری و سوءتغذیه گاهی ظریف‌اند. به این موارد توجه کنید:
- پرهای کدر، شکننده یا رنگ‌پریده
- منقار یا ناخن‌هایی که بیش از حد رشد کرده یا لایه‌لایه شده‌اند
- تغییر در رنگ، قوام یا مقدار فضولات
- کاهش یا افزایش محسوس وزن
- پف کردن طولانی، خواب زیاد در روز یا نشستن کف قفس
- کاهش اشتها یا بی‌علاقگی به غذاهای همیشگی
هر یک از این علائم دلیل کافی برای مراجعه به دامپزشک پرندگان است. هرچه زودتر اقدام کنید، احتمال درمان بیشتر است.
خرید و نگهداری غذای پرنده
کیفیت غذا فقط به برند و ترکیب آن بستگی ندارد؛ تازگی و نحوهٔ نگهداری هم به همان اندازه مهم است.
هنگام خرید به این نکات دقت کنید
- تاریخ تولید و انقضا را بررسی کنید و بسته‌ای بخرید که تا انقضا فاصلهٔ کافی داشته باشد.
- اندازهٔ بسته را با مصرف پرنده‌تان هماهنگ کنید. بستهٔ بزرگ ارزان‌تر به نظر می‌رسد، ولی اگر قبل از مصرف کهنه شود، صرفه‌ای ندارد.
- بسته باید سالم، بدون پارگی، بدون رطوبت و بدون نشانهٔ حشره باشد.
- غذا را متناسب با گونه و جثهٔ پرنده انتخاب کنید. دان طوطی برای بادجی مناسب نیست و پلت ریز برای طوطی بزرگ.
نگهداری درست در خانه
- بعد از باز کردن بسته، غذا را در ظرف دربسته و خشک بریزید.
- ظرف را در جای خنک، تاریک و دور از نور مستقیم خورشید و رطوبت نگه دارید.
- قبل از ریختن غذای جدید، ظرف را کاملاً تمیز و خشک کنید.
- اگر بید یا تار عنکبوت ریز در غذا دیدید، یا بوی نا و ترشیدگی حس کردید، غذا را دور بریزید.
- غذای بازشده را در مدت معقولی مصرف کنید؛ چربی دانه‌ها با گذشت زمان اکسید و تلخ می‌شود.
جمع‌بندی
تغذیهٔ درست پرنده پیچیده نیست، ولی به توجه و حوصله نیاز دارد. رژیم متنوع، تغییر تدریجی غذا، سبزی تازه، آب تمیز و دوری از خوراکی‌های خطرناک ستون‌های اصلی سلامت پرنده‌اند. تشویقی‌ها را برای آموزش نگه دارید، وزن پرنده را زیر نظر داشته باشید و غذا را تازه و درست نگه دارید. هر جا تردید داشتید، دامپزشک متخصص پرندگان بهترین مرجع شماست.
در میلو پاروت غذاها و لوازم را بر اساس گروه پرنده دسته‌بندی کرده‌ایم تا راحت‌تر غذای مناسب پرنده‌تان را پیدا کنید. اگر هنوز نمی‌دانید کدام غذا برای پرنده‌تان مناسب است، از بخش «پرنده‌تان کدام است؟» در صفحهٔ اصلی شروع کنید یا با پشتیبانی ما در تماس باشید.